Een veilige school is dat ook voor lhbt-leerlingen en -leerkrachten

Werk maken van het thema seksuele diversiteit is essentieel voor de veiligheid van alle leerlingen en leerkrachten. Ook is het een verplichting die sinds 2012 is vastgelegd in de kerndoelen. School & Veiligheid helpt scholen hierin een koers uit te zetten die past bij de eigen school.

 

Wij willen scholen helpen deze koers zo gemakkelijk en zo effectief mogelijk uit te zetten en door te voeren. Op de vernieuwde website Gay&School krijgen scholen alle handvatten aangereikt om op eigen wijze aan de kerndoelen te voldoen. Naast deze kerndoelen is seksuele diversiteit een belangrijk onderdeel van de sociale (on)veiligheid op scholen en is daarmee een wezenlijk onderdeel van de opdracht van School & Veiligheid. Op vele plekken op deze website komt dit aspect van veiligheid dan ook terug. Toch willen we dat graag nog prominenter en consequenter doen. Op deze themapagina zal hierover binnenkort meer achtergrond te lezen zijn.

 

 

Over Gay&School

De webiste Gay&School (www.gayandschool.nl) helpt scholen om handen en voeten te geven aan de kerndoelen. Wat kunt u hier vinden?

 

Waarom: Aandacht voor seksuele diversiteit: hoezo dan? – Want het is nodig, helaas – Want het staat in de kerndoelen – Maar hoe dan?

Plannen maken: Plannen maken: hoe dan? – Goede voorbeelden – Als team aan de slag – Richtlijnen – Hulp op maat

Lesgeven: Lesgeven: hoe dan? – Handreikingen – Lesmateriaal po – Lesmateriaal vo – Lesmateriaal mbo – Gastlessen – Theater op school – Film, tv, muziek in de les – Leesboeken met een roze randje

Zorg dragen: Zorg: hoe dan? – Zorg dragen, ook voor lhbt-leerlingen

Door leerlingen: Door leerlingen: hoe dan? – Voor leerlingen: wat kun je zelf doen? – Verhalen van lhbt-leerlingen

Kennisbank: Alle artikelen over lhbt-issues via diverse filters te ordenen naar eigen behoefte.

 

homepage GandS

 

Seksuele diversiteit als onderdeel van sociale veiligheid

Aandacht geeft veiligheid

Een sociaal veilig schoolklimaat vormt de basis van waaruit leerlingen zich ontwikkelen en leraren hun lessen kunnen geven. Speciale aandacht voor seksuele diversiteit blijkt nodig te zijn om leerlingen en onderwijspersoneel met lesbische, homoseksuele of biseksuele gevoelens en ‘genderkinderen’ zich veilig te laten voelen op school.

Wat is het probleem?

Een deel van de leerlingen en leerkrachten heeft een ongemakkelijk gevoel bij zichtbare homoseksualiteit. Ook niet gender-conform gedrag (stoere meiden en zachtaardige jongens) is voor veel mensen moeilijk te accepteren.

Dit ‘ongemakkelijke gevoel’ kan leiden tot een klimaat op school waarin lhbt’s* zich niet veilig voelen en seksuele diversiteit een taboeonderwerp is. Helaas laat onder meer de monitor ‘Sociale veiligheid in en rond scholen’ zien dat dit inderdaad vaak het geval is. Lhbt-leerlingen voelen zich minder veilig op school dan heteroleerlingen. Zij hebben meer te maken met (grof) geweld, pesten, buitensluiting, roddels en kwetsende grappen. Schelden met het woord ‘homo’ is een van de pijnpunten. Het is vaak niet gericht op homoseksuele leerlingen, maar zij kunnen het wel als kwetsend en onveilig ervaren. Door dit alles denken de meeste leerlingen in Nederland dat het op hun school te onveilig is om uit de kast te komen.

Ook de situatie van homoseksuele en lesbische leerkrachten is niet altijd veilig. Een (flink) deel van de leerlingen vindt het ‘niet okee’ om les van hen te krijgen.

Moet de school iets doen?

Stichting School en Veiligheid wil scholen helpen een schoolklimaat te creëren waarin lhbt-leerlingen en -personeelsleden zich  welkom en veilig voelen. Hiertoe moet seksuele diversiteit een onderwerp van gesprek zijn en blijven in de school. Dit is bovendien wettelijk verplicht. Sinds 2012 zeggen de kerndoelen 38 (po) en 43 (vo) dat scholen aan leerlingen dienen te leren om “..respectvol om te gaan met seksualiteit en met diversiteit binnen de samenleving, waaronder seksuele diversiteit.”

Wat kan de schoolleiding doen?

Aandacht voor seksuele diversiteit brengt een bewustzijnsproces op gang bij zowel leerlingen als personeel. Als dit op een goede manier gebeurt, voelen lhbt-leerlingen en -personeelsleden zich veiliger op school. Deze aandacht blijkt geen negatieve effecten of gevolgen te hebben, waar scholen en leerkrachten wel eens bang voor zijn. Een onveilig schoolklimaat voor lhbt’s is echter wel een complex probleem. Het gaat om het gedrag van individuele leerlingen, het gedrag van leerlingen onderling, de rol en de houding van de leerkracht én het beleid van de school.

Stichting School en Veiligheid adviseert dat op al deze fronten structureel en op langere termijn specifieke aandacht is voor de sociale veiligheid van lhbt’s door dit te borgen in het algemene sociale veiligheidsbeleid. Schoolleiders hebben de taak om het onderwerp te agenderen en te werken aan een schoolbrede en gedragen visie voor verbetering van de veiligheid van lhbt’s, in lijn met hun schoolvisie en –identiteit. Dit moet een geborgd onderdeel zijn van het sociale veiligheidsbeleid. Hiervoor is het belangrijk om het onderwerp uit de taboesfeer te halen en bespreekbaar te maken onder al het personeel.

De website van School en Veiligheid helpt leidinggevenden in scholen een beleid uit te zetten waarin de sociale veiligheid van lhbt-leerlingen en –personeel niet vergeten wordt. Dit wordt de komende tijd verder uitgewerkt op deze website.

Wat kan de leerkracht doen?

Leerkrachten zullen door de schoolleiding gefaciliteerd moeten worden in het bespreekbaar maken van seksuele diversiteit in de lessen, in lijn met de kerndoelen. Gastlessen door lhbt-organisaties kunnen een goede bijdrage leveren; diverse lespakketten en doorlopende leerlijnen zijn handig; het onderwerp ‘klein’ aanstippen in alle lessen om het een onderdeel van het leven te maken, is essentieel. Maar het is vooral belangrijk dat iedere leerkracht veiligheid voor lhbt draagt als verantwoordelijkheid. Ook de visie op de rol die de leerkracht kan vervullen in dit thema wordt binnenkort op deze website uitgewerkt.

Hulp en inspiratie bij Gay&School

Om scholen en leerkrachten praktisch bij te staan en te inspireren in het bespreekbaar maken van seksuele diversiteit in de klas, is er de website Gay&School, onderdeel van Stichting School en Veiligheid. Hier kunnen leerkrachten in het primair en voortgezet onderwijs een zeer gevarieerd aanbod aan bruikbare lesmaterialen, tips en achtergronden vinden. De kerndoelen laten scholen vrij om zelf te bepalen op welke manier zij hun leerlingen respect voor seksuele diversiteit meegeven. Gay&School zet voor scholen overzichtelijk op een rij op welke manieren zij dit zouden kunnen doen, zodat iedere school kan kiezen voor een passende aanpak.

*lhbt staat voor lesbisch, homoseksueel, biseksueel en transgender. Soms wordt daar de i van interseksueel aan toegevoegd.

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.